Seksverslaving en de hersenen (Artikel: Plosone)

 

Hoewel compulsief seksueel gedrag steeds meer wordt gezien als een verslaving die gepaard gaat met kenmerkende processen in de hersenen die vergelijkbaar zijn met die van een middelenverslaving, is er weinig bekend over de respons in de hersenen op pornografisch video materiaal.

Onderzoekers van de universiteit van Cambridge onderzochten de hersenactiviteit bij 19 mannelijke patiënten met compulsief seksueel gedrag (Compulsive Sexual Behavior=CSB) en vergeleken dit met een zelfde aantal mannelijke vrijwilligers zonder CSB. De patiënten met CSB hadden allemaal in hoge mate moeite met het controleren van hun seksueel gedrag en dit had significante gevolgen voor hen. Het beïnvloedde hun leven en hun relaties en de problematiek was vergelijkbaar met die van personen met een middelenverslaving.

De deelnemers aan het onderzoek werden een aantal korte filmpjes getoond met ofwel een expliciete seksuele inhoud of met sportbeelden. De hersenactiviteit werd gemeten met behulp van een MRI scan. De onderzoekers vonden dat 3 gebieden van de hersenen actiever waren in de hersenen van de groep met CSB vergeleken met de gezonde vrijwilligers. Dit zijn de gebieden- het ventrale striatum, de anterieure cingulate cortex en de amygdala- die eveneens actief zijn bij drugsverslaafden die drugsgerelateerde stimuli te zien krijgen.

Het ventrale striatum is betrokken bij beloning en motivatie, de anterieure cingulate cortex is betrokken bij de verwachting van beloning en hunkering (craving) naar drugs. De amygdala is betrokken bij het verwerken van het belang van gebeurtenissen en emoties. De onderzoekers vroegen de deelnemers de mate van seksueel verlangen aan te geven die ze ervaarden tijdens het bekijken van de filmpjes en in hoeverre het beviel wat ze zagen. Dit omdat drugsverslaafden zouden worden gedreven om het middel te bemachtigen omdat ze het willen in plaats van ervan genieten. ‘It’s about wanting, not liking’. Zoals de onderzoekers hadden voorspeld, lieten de personen met CSB een hoger niveau van verlangen zien maar geen hoger niveau van ‘liking’. Het verlangen viel samen met meer interactie tussen de hierboven genoemde hersengebieden.

Een andere bevinding van de onderzoekers was een samenhang tussen hersenactiviteit en leeftijd: hoe jonger de persoon, hoe groter de reactie in het ventrale striatum. Deze samenhang was het grootste bij de CSB groep. Het frontale gebied in onze hersenen, zorgt voor de remmingen op ons compulsief gedrag. Dit gebied blijft zich nog ontwikkelen tot wanneer iemand halverwege de twintig is. Dit kan de grotere mate van impulsiviteit en risicovol gedrag verklaren bij jonge mensen. De leeftijd-gerelateerde bevindingen bij de CSB groep suggereert dat het ventrale striatum belangrijk is bij de ontwikkeling van compulsief seksueel gedrag op een vergelijkbare manier als bij drugsverslaving.

De onderzoekers concluderen dat er duidelijke verschillen zijn in hersenactiviteit tussen patiënten met CSB en gezonde vrijwilligers . Deze verschillen zijn vergelijkbaar met de verschillen bij drugsverslaafden. Volgens de onderzoekers zijn deze bevindingen interessant, maar het is belangrijk op te merken dat deze niet kunnen worden gebruikt om de diagnose van seksverslaving te kunnen stellen. Noch is het persé een bewijs dat deze mensen verslaafd zijn aan porno - of dat porno inherent verslavend is. Er is meer onderzoek nodig om deze relatie tussen compulsief seksueel gedrag en drugsverslaving te begrijpen.

 

Bron: Voon, V. e.a. (2014) Neural Correlates of Sexual Cue Reactivity in Individuals with and without Compulsive Sexual Behaviours. Plosone, published July 11.